شنۆ

لە دووتۆی دوو کتێبێکدا

  1. بەردینە، 1400ی کۆچی هەتاوی
  2. صوره الأرض، ابن حوقل، 350 کۆچی مانگی

گۆتم: "دایە هێک دووان جاری دیشت باسی باژری شنۆ کردووە، کوێیە؟"

دایکم گۆتی: "باژێرێکی خنجیلانە لە مێزی ڕندۆڵ و بابۆڵی پیرەزەرزایە، پشتی بە چغور و کێو و شاخان، فرمێسکی پیرەزەرزا بە دیمی دا دەچتە خوار و لە داوێنی دەبێتە چۆماو. بەشی خۆی بازاڕ و کاروانسەرا و مزگەوت و مەتکەب و قەڵات هەیە و مەخلووقی دلۆڤانی تێدا. ئەمن و ئەتۆ لە ماڵی خۆ چۆن قسان دەکەین، ئەوانیش لە دەر و ژوور ئاوالە.

گۆتم: "لەوێندەرێ مەخلووق بە زمانی شای هەباس قسان ناکەن؟"

گۆتی: "بەرخم، وێندەرێ قەزبێن نییە بە زمانی شای هەباس قسان بکەن. بە زمانی خۆ قسان دەکەن."

گۆتم: "ئەدی شای هەباس قورقوشم ناکاتە ئەوکیان؟"

گۆتی: نا شنۆ چغور و دوورەدەستە، دەستی شای هەباسی وێ ڕاناگا.

لاپەڕەی 14

"بزرگترین و مهمترین شهر آذربایجان اردبیل است... بزرگترین شهر آذربایجان پس از اردبیل، مراغه است... پس از مراغه، شهر اُرمیّه بزرگترین شهرهاست، و باصفا، و دارای درختان مو، و آبهایی است که در شهر و روستا و آبادیها جاریست. تجارت آن رایج، و غلات آن فراوان است. میان اُرمیّه و مراغه دریاچه کبودان( دریاچۀ ارومیه) قرار دارد، چنانکه مراغه در سمت مشرق و اُرمیّه در سمت مغرب آن است. اُرمیّه روستای پهناور و نواحی فراخ نعمت دارد. از اعمال= نواحی، آن شهر اُشنه= اشنویّه است که شهری پردرخت و سبز و خرم و دارای میوه ها و فراخی نعمت و انگورها و آبهای جاری است. اُشنه همه محصولات اُرمیّه و مراغه را به طور فراوان دارد، زیرا زمین آن مساعد است و اکراد=کردهای هذبانیه در آنجا سکونت دارند، و ییلاقشان همین شهر است، و در آنجا به چرانیدن احشام خود می‌پردازند، و همه دارایی و اندوختۀ ایشان در همین جاست. در اُشنه، در اوقاتی از سال بازارهایی برای تجارت هست که بسیار سودبخش است و فروش مهم و منافع فراوان دارد. از این شهر و حومۀ آن، گوسفند و چارپا و عسل و بادام و گردو و مانند این امتعۀ تجاری را به شهر موصل و سایر نواحی می برند... و خوی، سلماس، مرند و تبریز، اینها شهرهایی کوچک هستند و در وسعت و اقتصاد به هم نزدیکند.

از کتاب صوره الأرض، ابوالقاسم محمد ابن حوقل، ترجمه جعفر شعار، تهران: انتشارات بنیاد فرهنگ ایران، اردیبهشت 1345.

به نقل از کتاب: از هورامی تا ارومیه؛ تحقیقی در زیبایی شناسی موسیقی و شعر ایران باستان، دکتر محمّدرضا ابوترابیان، تهران: زال، شهریور 1385.

صص. 42-43